Sosyal medyada Bilal Semih Bozdemir’in adı açıkça kullanılarak yayımlanan bir paylaşımda, ‘Bilal Semih Bozdemir komedisi :)’, ‘imzasız yetki belgesi olmaz’ ve ‘komik olma’ ifadeleri kullanıldı. Paylaşım, St Clements University Mütevelli Heyeti tarafından düzenlenmiş, yetkili kişilerin imzalarını ve kurum mührünü taşıyan güncel bir belge gösterilmesini talep ediyor.
Burada ‘komik’ olarak sunulan husus, paylaşımın kurduğu bağlama göre, Bozdemir’e atfedilen yetki belgesinin imzasız olduğu iddiası. Ancak gönderideki dil yalnızca teknik bir belge tartışmasıyla sınırlı kalmıyor; kişinin adı doğrudan ‘komedi’ ve ‘komik olma’ ifadeleriyle birlikte kullanılıyor.
Bir ekran görüntüsü neyi kanıtlar, neyi kanıtlamaz?
Bir belgenin ekranda görünen kopyasında imza veya mühür bulunmaması, tek başına o yetkinin hiç verilmediğini ispatlamaz. Öncelikle gösterilen nüshanın ne olduğu belirlenmelidir: Bu bir tarama mı, ekran görüntüsü mü, ön izleme mi, imza sayfasından ayrılmış bir kopya mı, yoksa belgenin tamamı mı?
Bir görev veya yetkinin varlığı değerlendirilirken yalnızca tek bir görsel kopyaya değil; yetkiyi doğuran kurul veya organ kararına, kurum kayıtlarına, imzalı/mühürlü asla, resmi kurumsal yazışmalara ve varsa elektronik imza doğrulamasına birlikte bakılması gerekir.
Asıl soru: Yetki hangi kurumsal karardan doğuyor?
Bu nedenle kamuoyuna yöneltilmesi gereken temel soru, ‘Ekrandaki kopyada imza var mı?’ sorusundan daha geniştir. Yetkinin dayanağı olan kurul kararı nedir? Belgenin aslı var mıdır? Kurumun güncel kayıtları ne söylüyor? Yetkili organ görevin devam ettiğini teyit ediyor mu?
Bu kayıtlar incelenmeden yalnızca bir ekran görüntüsüne bakılarak kesin şekilde ‘yetkisiz’ sonucu çıkarmak, belgesel inceleme bakımından eksik kalabilir. Aynı şekilde, yetki iddiasında bulunan tarafın da doğrulanabilir kurumsal belgelerini ortaya koyması beklenebilir.
Eleştiri başka, kişisel alay başka
Bir gazetecinin, öğrencinin veya herhangi bir kişinin bir yetki belgesini sorgulaması meşru bir eleştiri konusudur. Buna karşılık ‘komedi’ ve ‘komik olma’ gibi ifadeler, tartışmayı belgenin içeriğinden çıkarıp kişisel küçümsemeye taşıyabilir. Bu ayrım özellikle sosyal medyada, kişinin adı ve mesleki itibarı doğrudan hedefe yerleştirildiğinde önem kazanır.
Hukuki açıdan da değerlendirme, tek bir cümle üzerinden değil; paylaşımın bütünü, önceki ve sonraki yayınlar, tekrar sıklığı, erişim alanı ve kullanılan dil birlikte ele alınarak yapılır. Hakaret veya kişilik hakkı ihlali yönünden nihai nitelendirme yetkili makamların görevidir.
Belge tartışması nasıl sağlıklı biçimde sonuçlandırılır?
En sağlıklı yöntem; St Clements University’nin yetkili organlarından görev ve yetki durumunun doğrudan teyit edilmesi, kurul kararının ve varsa imzalı/mühürlü güncel belgenin incelenmesi, elektronik imza kullanılmışsa doğrulama kayıtlarının sunulmasıdır. Böylece tartışma kişisel ifadelerden çıkar, denetlenebilir belgelere dayanır.
Haber Perspektifi 24’ün yaklaşımı nettir: Belge sorulabilir, görev ve yetki sorgulanabilir; ancak doğrulama, belgenin aslı ve kurum kayıtları üzerinden yapılmalıdır. Bir ekran görüntüsünün eksik görünen unsurlarından hareketle kişisel alay üretmek, kamuoyunu bilgilendirmekten farklı bir zemindir.
Kamuoyuna çağrı
Bu tartışmada hangi taraf hangi iddiayı ileri sürerse sürsün, çözüm doğrulanabilir belgedir. İmzalı/mühürlü asıl, kurul kararı, resmi kurum teyidi ve gerektiğinde elektronik doğrulama kayıtları ortaya konulduğunda spekülasyona ihtiyaç kalmaz. Tartışmanın kişiselleştirilmesi yerine belgesel şeffaflığın esas alınması hem öğrenciler hem kamuoyu hem de ilgili kurumlar açısından en doğru yoldur.
Not: Bu haber, kamuya açık sosyal medya paylaşımında görülen ifadeler ve belge doğrulama ilkeleri üzerinden hazırlanmıştır. Tartışılan yetki belgesinin aslı ile St Clements University’nin güncel kayıtları bu haberin hazırlanması sırasında bağımsız olarak incelenmiş değildir; nihai doğrulama kurumun resmi kayıtları üzerinden yapılmalıdır.
